پایگاه خبری روزنامه نصف جهان
ایستگاه قطار سریع‌السیر قم در جمکران؛ پیشنهاد ۲۰ همتی برای اتصال به مترو
پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان بار دیگر با موضوع تعیین تکلیف ایستگاه قم در کانون توجه قرار گرفته است؛ پروژه‌ای که پس از سال‌ها فراز و نشیب مالی، قراردادی و اجرایی، همچنان یکی از طرح‌های مهم توسعه حمل‌ونقل ریلی کشور به شمار می‌رود.
آرمان کیانی : شهرداری قم پیشنهاد داده است ایستگاه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان در محدوده جمکران و در مجاورت ایستگاه مترو احداث شود؛ طرحی که هزینه اولیه آن حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده است.
به گزارش پایگاه خبری نصف‌جهان پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان بار دیگر با موضوع تعیین تکلیف ایستگاه قم در کانون توجه قرار گرفته است؛ پروژه‌ای که پس از سال‌ها فراز و نشیب مالی، قراردادی و اجرایی، همچنان یکی از طرح‌های مهم توسعه حمل‌ونقل ریلی کشور به شمار می‌رود. بر اساس پیشنهاد مطرح‌شده از سوی مدیریت شهری قم، ایستگاه قطار سریع‌السیر در محدوده جمکران و در مجاورت ایستگاه مترو این منطقه احداث خواهد شد تا در صورت نهایی‌شدن طرح، امکان اتصال شبکه ریلی بین‌شهری به حمل‌ونقل عمومی درون‌شهری قم فراهم شود.
مسیر ۴۱۰ کیلومتری قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان
خط قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان برای ایجاد یک محور ریلی پرسرعت میان سه شهر تهران، قم و اصفهان طراحی شده است. طول این مسیر حدود ۴۱۰ کیلومتر اعلام شده که حدود ۱۶۵ کیلومتر آن در محور تهران-قم و ۲۴۵ کیلومتر در مسیر قم-اصفهان قرار دارد. اتصال به فرودگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) نیز در طرح‌های مرتبط با این پروژه پیش‌بینی شده است. قم به دلیل قرار گرفتن در میانه مسیر تهران و اصفهان، یکی از حلقه‌های اصلی این کریدور ریلی محسوب می‌شود. اهمیت این موضوع برای قم تنها به جابه‌جایی شهروندان محدود نیست و با توجه به جایگاه زیارتی این شهر، دسترسی زائران و گردشگران به حمل‌ونقل سریع و عمومی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد.
پیشنهاد احداث ایستگاه قطار سریع‌السیر در جمکران
یکی از محورهای اصلی مباحث اخیر درباره پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان، محل احداث ایستگاه قم است. پیشنهاد مدیریت شهری قم، جانمایی این ایستگاه در محدوده جمکران و در مجاورت ایستگاه مترو جمکران است؛ طرحی که در صورت تصویب و اجرا، می‌تواند یک مجموعه تبادلی میان قطار سریع‌السیر، مترو و سایر شیوه‌های حمل‌ونقل ایجاد کند. چنین جانمایی‌ای این امکان را فراهم می‌کند که مسافران ورودی به قم پس از پیاده‌شدن از قطار سریع‌السیر، ادامه سفر خود را از طریق شبکه متروی شهر انجام دهند و بخشی از جابه‌جایی‌های درون‌شهری بدون استفاده از خودرو شخصی انجام شود. از سوی دیگر، قرار گرفتن ایستگاه در محدوده جمکران می‌تواند ارتباط میان سفرهای بین‌شهری و سفرهای زیارتی به این محدوده را نیز تقویت کند.
هزینه ۲۰ هزار میلیارد تومانی برای ایستگاه قم
یکی از مهم‌ترین مسائل مطرح‌شده درباره ایستگاه قطار سریع‌السیر قم، نحوه تأمین مالی آن است. بر اساس اظهارات شهردار قم، هزینه اولیه احداث این ایستگاه حدود ۲۰ همت، معادل ۲۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده و تأمین این هزینه از سوی شهرداری قم مطرح شده است. فرامرز عظیمی، شهردار قم، با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای حفظ جایگاه قم در پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان اظهار کرد: حدود هشت ماه است موضوع جایگاه قم در این پروژه به‌صورت جدی پیگیری می‌شود و تلاش شده است ایستگاه قم در طرح نهایی خط حفظ شود. وی افزود: در مقطعی موضوع حذف ایستگاه قم از مسیر قطار سریع‌السیر مطرح شده بود، اما با پیگیری‌ها و دفاعیات انجام‌شده، این موضوع دوباره مورد بررسی قرار گرفت و مذاکرات برای حفظ ایستگاه قم ادامه پیدا کرد. شهردار قم درباره تأمین هزینه احداث ایستگاه گفت: بر اساس مباحث مطرح‌شده، مقرر شده است هزینه احداث ایستگاه قم از سوی شهرداری تأمین شود و رقم اولیه مطرح‌شده برای این پروژه حدود ۲۰ همت است.
اتصال قطار سریع‌السیر به متروی قم
عظیمی درباره محل پیشنهادی احداث ایستگاه نیز تصریح کرد: پیشنهاد مدیریت شهری این است که ایستگاه قطار سریع‌السیر در محدوده جمکران و در مجاورت ایستگاه مترو جمکران احداث شود تا امکان اتصال مستقیم شبکه حمل‌ونقل ریلی درون‌شهری قم به شبکه ریلی سریع‌السیر کشور فراهم شود. این مدل جانمایی، در صورت نهایی‌شدن، می‌تواند ایستگاه قم را از یک پایانه صرفاً بین‌شهری به یک گره حمل‌ونقلی چندوجهی تبدیل کند؛ به این معنا که مسافر بتواند میان قطار سریع‌السیر، مترو و دیگر شیوه‌های حمل‌ونقل شهری جابه‌جا شود.
قطاری حیران در 3 ایستگاه؛ اقتصاد، سیاست و تسویه‌حساب‌های جناحی
زیرسازی مسیر قم-اصفهان در حال پیگیری است
پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان طی سال‌های گذشته با تغییراتی در مشخصات فنی و اجرایی مواجه بوده است. در بخش قم-اصفهان نیز عملیات زیرسازی در بخش‌هایی از مسیر انجام شده و بر اساس اطلاعات منتشرشده، حدود ۱۵۰ کیلومتر از مسیر زیرسازی شده است. با وجود این، برخی مشخصات نهایی پروژه از جمله سرعت بهره‌برداری همچنان در اظهارات مختلف با اعداد متفاوت مطرح شده است؛ به‌طوری که سرعت‌های ۲۴۰، ۲۵۰ و حتی حدود ۳۰۰ کیلومتر بر ساعت برای این خط مورد اشاره قرار گرفته است. هدف اصلی پروژه، کاهش زمان سفر میان تهران و اصفهان است و در سناریوهایی که سرعت حدود ۳۰۰ کیلومتر بر ساعت برای قطار در نظر گرفته شده، زمان سفر تهران تا اصفهان کمتر از دو ساعت برآورد شده است.
قطار سریع‌السیر چه تغییری در حمل‌ونقل قم ایجاد می‌کند؟
برای قم، اهمیت قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان تنها به کاهش زمان سفر میان تهران و اصفهان محدود نیست. قرار گرفتن قم در این کریدور می‌تواند جایگاه این شهر را در شبکه حمل‌ونقل ریلی کشور تقویت کند.
در صورت اجرای پیشنهاد احداث ایستگاه در جمکران، موضوع دیگری نیز اهمیت پیدا می‌کند: اتصال حمل‌ونقل ریلی بین‌شهری به شبکه متروی قم. این اتصال می‌تواند امکان انتقال مسافران از قطار سریع‌السیر به مترو را فراهم کند و در صورت تکمیل زیرساخت‌های لازم، بخشی از سفرهای ورودی به شهر را از شبکه خودروهای شخصی به حمل‌ونقل عمومی منتقل کند. از سوی دیگر، دسترسی ریلی به محدوده جمکران می‌تواند برای سفرهای زیارتی نیز اهمیت داشته باشد و پیوند میان شبکه حمل‌ونقل بین‌شهری و مقاصد زیارتی قم را افزایش دهد.
تعیین تکلیف ایستگاه قم در انتظار تصمیم نهایی
برآیند اظهارات مطرح‌شده نشان می‌دهد حفظ ایستگاه قم، جانمایی آن در جمکران و اتصال به مترو سه محور اصلی پیشنهاد مدیریت شهری برای این بخش از پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان است.با این حال، اجرای این پیشنهاد به نهایی‌شدن طرح، تعیین تکلیف منابع مالی، تصویب جانمایی ایستگاه و فراهم‌شدن زیرساخت اتصال آن به شبکه حمل‌ونقل شهری قم وابسته خواهد بود.در صورت تحقق این طرح، ایستگاه قطار سریع‌السیر قم می‌تواند به یکی از نقاط مهم اتصال حمل‌ونقل ریلی بین‌شهری و درون‌شهری تبدیل شود؛ موضوعی که نتیجه نهایی آن به تصمیم‌های اجرایی و مالی درباره پروژه قطار سریع‌السیر تهران-قم-اصفهان بستگی دارد.